ಅಗ್ನಿಃ ಪಾವಕಃ ಪಾವಕಸ್ಯ ಪಾತು ಮಾ ತನ್ವಾ ಪಾತು ತನ್ವಂ ಮೇ ದೇವೋ ದ್ಯುಮತ್ತನೂಃ ॥
अग्निः पावकः पावकस्य पातु मा तन्वा पातु तन्वं मे देवो द्युमत्तनूः ॥
ಮಂತ್ರಗಳು 1, 2
ಅಗ್ನಿಃ ಪಾವಕಃ ಪಾವಕಸ್ಯ ಪಾತು ಮಾ ತನ್ವಾ ಪಾತು ತನ್ವಂ ಮೇ ದೇವೋ ದ್ಯುಮತ್ತನೂಃ ॥
अग्निः पावकः पावकस्य पातु मा तन्वा पातु तन्वं मे देवो द्युमत्तनूः ॥
ಸ ಜುಷ್ಟೋ ಧೂಮೋ ಭವತು ಯಸ್ಯ ಸೂಪಕರಣಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಜ್ಯೋತಿರ್ಭವತಿ ವಿಶ್ವರೂಪಮ್ ॥
स जुष्टो धूमो भवतु यस्य सूपकरणं ब्रह्म ज्योतिर्भवति विश्वरूपम् ॥
ಈ ಮೊದಲನೆಯ ಅಂಕದಲ್ಲಿ ಮಹಾನ್ ಋಷಿ ಪ್ರತರದನನು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪಾವಕನೆಂದು, ಅಂದರೆ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಪರಿಶುದ್ಧಗೊಳಿಸುವ ದೇವನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾನೆ. ಅಗ್ನಿಯ ದಿವ್ಯ ಶರೀರ ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ಸು ಸಾಧಕನ ಅಥವಾ ಯಜಮಾನನ ದೇಹ ಹಾಗೂ ಮನಸ್ಸನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ ಎಂದು ಆಳವಾದ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಗ್ನಿಯು ಕೇವಲ ಭೌತಿಕ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಆಂತರಿಕ ಕಲ್ಮಶಗಳನ್ನು ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿ ದೈವಿಕತೆಯನ್ನು ಬೆಳಗುವ ದಿವ್ಯ ಚೇತನ. ಎರಡನೆಯ ಮಂತ್ರದಲ್ಲಿ, ಆ ಅಗ್ನಿಯ ಧೂಮವು ಸಹ ಪ್ರಿಯವಾದ ಹಾಗೂ ಪೂಜ್ಯವಾದದ್ದಾಗಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯಾರ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಜ್ಯೋತಿಯು ವಿಶ್ವರೂಪವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆಯೋ, ಅಂತಹ ಅಗ್ನಿಯ ಪರಮ ದಿವ್ಯತೆಯು ನಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನು ಬೆಳಗಲಿ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ಗೂಢಾರ್ಥ. ಇದು ಬಾಹ್ಯ ಯಜ್ಞದಿಂದ ಆಂತರಿಕ ಚೈತನ್ಯದ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುವ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪ್ರಯಾಣವಾಗಿದೆ.
ಮಂತ್ರ 1: ಪರಿಶುದ್ಧನಾದ ಅಗ್ನಿಯು ತನ್ನ ದಿವ್ಯ ಶರೀರದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ, ನನ್ನ ತನುವನ್ನು ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕಾಪಾಡಲಿ.
ಮಂತ್ರ 2: ಯಾವ ಅಗ್ನಿಯು ವಿಶ್ವರೂಪವಾದ ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಜ್ಯೋತಿಯಾಗಿದೆಯೋ, ಆ ಅಗ್ನಿಯ ಧೂಮವು ನಮಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ಮಂಗಳಕರವಾಗಲಿ.
ಸಾಯಣ ಭಾಷ್ಯವು ಈ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಚೀನ ಯಜ್ಞದ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿಗಳ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ವಿವರಿಸಿದರೆ, ಅಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಆತ್ಮದ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ.
| ಪದ (ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ) | ದೇವನಾಗರೀ | ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ |
|---|---|---|
| ಅಗ್ನಿಃ | अग्निः | the sacred fire, leader |
| ಪಾವಕಃ | पावकः | the purifier |
| ಪಾತು | पातु | may protect |
| ಮಾ | मा | me |
| ತನ್ವಾ | तन्वा | by the body/form |
| ತನ್ವಮ್ | तन्वम् | the body |
| ಪದ (ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ) | ದೇವನಾಗರೀ | ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ |
|---|---|---|
| ಜುಷ್ಟಃ | जुष्टः | beloved, favored |
| ಧೂಮಃ | धूमः | smoke |
| ಬ್ರಹ್ಮ | ब्रह्म | the supreme spirit, prayer |
| ಜ್ಯೋತಿಃ | ज्योतिः | light |
| ವಿಶ್ವರೂಪಮ್ | विश्वरूपम् | omniform, of universal form |
ಚಿನ್ನವು ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಕರಗಿ ಶುದ್ಧವಾಗುವಂತೆ, ಅಗ್ನಿಯ ಪಾವಕ ಶಕ್ತಿಯು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಮಸಿ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಕಲ್ಮಶಗಳನ್ನು ಸುಟ್ಟು ದೈವಿಕ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.